Κατασχέσεις για κλήσεις της Τροχαίας ακόμη και 17 ετών; Τι ισχύει για τις παλιές οφειλές προς τους δήμους
Καταγγελίες κατοίκων του Παλαιού Φαλήρου για δεσμεύσεις τραπεζικών λογαριασμών και κατασχέσεις μισθών λόγω παλαιών κλήσεων της Τροχαίας επαναφέρουν στο προσκήνιο το ζήτημα της παραγραφής των δημοτικών οφειλών και των διαδικασιών ενημέρωσης των πολιτών. Τι προβλέπει η νομοθεσία και ποιες προθεσμίες πρέπει να ελέγχονται.
Περίπτωση κατάσχεσης χρημάτων από τραπεζικό λογαριασμό για παλιά κλήση της Τροχαίας καταγγέλλει κάτοικος του Παλαιού Φαλήρου, υποστηρίζοντας ότι δεν είχε προηγουμένως λάβει ενημέρωση για τη συγκεκριμένη οφειλή.
Σύμφωνα με όσα αναφέρει η κάτοικος, η κατάσχεση σχετίζεται με κλήση της Τροχαίας Καλλιθέας του 2013.
Όπως υποστηρίζει, σε τηλεφωνική επικοινωνία με τις αρμόδιες υπηρεσίες ενημερώθηκε ότι η δέσμευση χρημάτων αφορά τη συγκεκριμένη παράβαση, ενώ η ίδια δηλώνει ότι δεν είχε λάβει προηγουμένως ειδοποίηση από τον Δήμο Παλαιού Φαλήρου.
Η κάτοικος έχει ήδη αποστείλει ηλεκτρονικό μήνυμα στον Δήμο, ζητώντας διευκρινίσεις για την υπόθεση και τη διαδικασία που ακολουθήθηκε, και αναμένει επίσημη απάντηση.
Ανάλογες καταγγελίες και από άλλους πολίτες
Η συγκεκριμένη καταγγελία δεν φαίνεται να αποτελεί μεμονωμένη περίπτωση. Και άλλοι πολίτες αναφέρουν ότι βρέθηκαν αντιμέτωποι με κατασχέσεις ή δεσμεύσεις χρημάτων για παλιές κλήσεις της Τροχαίας.
Ενδεικτικά, πολίτης αναφέρει ότι υπέστη κατάσχεση στον μισθό του για κλήση αρχικού ύψους 40 ευρώ, η οποία, σύμφωνα με τον ίδιο, είχε φτάσει τα 103 ευρώ λόγω προσαυξήσεων. Η παράβαση φέρεται να είχε σημειωθεί το 2009.
Σε άλλη περίπτωση, πολίτης υποστηρίζει ότι αφαιρέθηκαν 100 ευρώ από τον τραπεζικό του λογαριασμό για κλήση του 2011, αρχικού ύψους 38 ευρώ, μαζί με τις αντίστοιχες επιβαρύνσεις.
Ανάλογες αναφορές αφορούν και κλήσεις του 2012, ενώ υπάρχουν πολίτες που δηλώνουν ότι αναγκάστηκαν να καταβάλουν τα σχετικά ποσά προκειμένου να σταματήσει η διαδικασία κατάσχεσης.
Κοινό στοιχείο σε αρκετές από τις καταγγελίες είναι ότι οι ενδιαφερόμενοι υποστηρίζουν πως δεν είχαν προηγουμένως ενημερωθεί για τις οφειλές τους ή για την έναρξη της διαδικασίας είσπραξης.
Τι προβλέπει ο νόμος για την παραγραφή των παλιών κλήσεων
Το ζήτημα της βεβαίωσης και είσπραξης παλαιών οφειλών προς τους δήμους ρυθμίζεται από τον Ν. 5314/2026 (ΦΕΚ Α΄ 103/29.06.2026), με τον οποίο θεσπίστηκε ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Ειδικότερα, το άρθρο 510 καθορίζει τις προθεσμίες μέσα στις οποίες οι δήμοι και οι περιφέρειες μπορούν να βεβαιώνουν και να εισπράττουν τις οφειλές τους.
Κατά κανόνα, οι δήμοι και οι περιφέρειες οφείλουν να εκδίδουν πράξη βεβαίωσης οφειλής μέσα σε πέντε χρόνια από τη λήξη του έτους κατά το οποίο γεννήθηκε η οφειλή, εκτός εάν προβλέπονται διαφορετικές προθεσμίες από ειδικές διατάξεις.
Ωστόσο, για τα αυτοτελή πρόστιμα, όπως είναι οι παραβάσεις του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, εφαρμόζεται ειδικότερο νομικό πλαίσιο.
Σύμφωνα με την εγκύκλιο 38880/4.5.2023 του υπουργείου Εσωτερικών, για την ταμειακή βεβαίωση των συγκεκριμένων προστίμων εφαρμόζεται το άρθρο 71 του Ν. 542/1977. Η διάταξη προβλέπει ότι η βεβαίωση πρέπει να πραγματοποιείται εντός τριών μηνών από τη λήξη του μήνα κατά τον οποίο αποκτήθηκε ο τίτλος βεβαίωσης και, σε κάθε περίπτωση, όχι πέραν των τριών ετών από τη λήξη του έτους κατά το οποίο αποκτήθηκε ο συγκεκριμένος τίτλος.
Παράλληλα, η τρίτη παράγραφος του άρθρου 510 του Ν. 5314/2026 προβλέπει ότι οι αξιώσεις των δήμων και των περιφερειών για την είσπραξη των εσόδων τους παραγράφονται μετά την παρέλευση πέντε ετών από τη λήξη του έτους κατά το οποίο εκδόθηκε η πράξη βεβαίωσης της οφειλής. Η προθεσμία αυτή μπορεί να επηρεαστεί από νόμιμες πράξεις αναστολής ή διακοπής της παραγραφής.
Το άρθρο 511 του ίδιου Κώδικα προβλέπει, επίσης, τη διαδικασία διαγραφής απαιτήσεων που έχουν παραγραφεί.
Επομένως, για να διαπιστωθεί εάν μια παλιά κλήση της Τροχαίας μπορεί να εισπραχθεί νόμιμα, δεν αρκεί να εξεταστεί μόνο το έτος κατά το οποίο σημειώθηκε η παράβαση. Απαιτείται να ελεγχθούν ο χρόνος απόκτησης του τίτλου βεβαίωσης, η ημερομηνία ταμειακής βεβαίωσης της οφειλής και τυχόν πράξεις που επηρέασαν τις σχετικές προθεσμίες.
Μπορεί να γίνει κατάσχεση χωρίς προηγούμενη ειδοποίηση;
Ένα ακόμη ζήτημα που ανακύπτει από τις καταγγελίες αφορά την ενημέρωση των πολιτών πριν από την επιβολή μέτρων αναγκαστικής είσπραξης. Η νομοθεσία προβλέπει τη δυνατότητα κατάσχεσης τραπεζικών λογαριασμών εις χείρας τρίτων, υπό τις προϋποθέσεις του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ΚΕΔΕ).
Η διαδικασία αυτή δεν προϋποθέτει σε κάθε περίπτωση προηγούμενη κοινοποίηση του ίδιου του κατασχετηρίου στον οφειλέτη. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να έχουν τηρηθεί οι νόμιμες διαδικασίες βεβαίωσης της οφειλής και οι προβλεπόμενες υποχρεώσεις κοινοποίησης των σχετικών πράξεων.
Συνεπώς, η απουσία προηγούμενης ενημέρωσης, όπως την περιγράφουν οι πολίτες, αποτελεί ζήτημα που χρειάζεται διερεύνηση για κάθε συγκεκριμένη υπόθεση.
Τα ερωτήματα προς τον Δήμο Παλαιού Φαλήρου
Οι καταγγελίες δημιουργούν εύλογα ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζονται οι δήμοι παλαιές οφειλές από παραβάσεις του ΚΟΚ.
Ιδιαίτερα σημαντικό είναι να διευκρινιστεί:
Πότε διαβιβάστηκαν στον Δήμο οι παλιές κλήσεις από τις αρμόδιες υπηρεσίες της Τροχαίας;
Πότε πραγματοποιήθηκε η ταμειακή βεβαίωση κάθε οφειλής;
Με ποιον τρόπο ενημερώθηκαν οι πολίτες για τις οφειλές τους;
Ποια είναι η νομική βάση για την επιβολή κατασχέσεων σε αυτές τις περιπτώσεις;
Πώς ελέγχεται εάν οι συγκεκριμένες απαιτήσεις έχουν παραγραφεί;
Το γεγονός ότι μια κλήση αφορά παράβαση που σημειώθηκε πριν από 13, 15 ή ακόμη και 17 χρόνια δεν σημαίνει αυτομάτως ότι έχει παραγραφεί. Αντίστοιχα, όμως, η παλαιότητα της οφειλής δεν σημαίνει ότι μπορεί να εισπραχθεί χωρίς χρονικούς και διαδικαστικούς περιορισμούς.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι πότε και με ποιον τρόπο βεβαιώθηκε η οφειλή, καθώς και εάν έχουν τηρηθεί οι νόμιμες προθεσμίες. Οι απαντήσεις των αρμόδιων υπηρεσιών είναι απαραίτητες, ώστε να διαπιστωθεί εάν οι καταγγελίες αφορούν νόμιμες διαδικασίες είσπραξης ή περιπτώσεις οφειλών για τις οποίες τίθεται ζήτημα παραγραφής.
Το θέμα δεν αφορά μόνο τα ποσά που αφαιρούνται από τους τραπεζικούς λογαριασμούς ή τους μισθούς των πολιτών. Αφορά επίσης την ασφάλεια δικαίου, τη διαφάνεια στη διαχείριση των δημοτικών οφειλών και τη δυνατότητα κάθε πολίτη να γνωρίζει εγκαίρως τις οικονομικές εκκρεμότητές του και να ασκεί τα δικαιώματά του.
